آنه مارى شيمل ( مترجم : فرامرز نجد سميعى )

21

در قلمروى خانان مغول ( فارسى )

هند نقاشيهاى ديوارى قصرها و كاخها نقش مهمى را ايفا مىكرده‌اند ، جاى تعجب نيست . در واقع هرات ، بابر را مجذوب كرده بود . او به توصيف جشنهاى شادى مىپردازد كه در آنها مردها نيز مىرقصند ، و اقرار مىكند كه او هنگام خوردن غذا در جشن نمىدانسته است كه غاز كباب كرده را چگونه تكه مىكنند . . . با اين وصف او دوباره راه مىافتد و در مسيرش با يخ و برف مىستيزد تا به كابل برسد . او در آنجا براى نخستين بار دست به كارى مىزند كه بعدها موجب مشغوليتى محبوب براى فرزندانش مىشود : او دستور ساخت باغى را به سبك چهار باغهاى كلاسيك ايران مىدهد كه به وسيلهء نهرهاى كوچك به چهار باغچهء بزرگ تقسيم‌بندى مىشود . مينياتورها او را نشان مىدهند كه چگونه - چه در آن زمان و چه بعدها - بر كار باغبانها در آبيارى گلها ، گياهان ، و باغچه‌ها نظارت مىكند . ( 4 ) جوان جنگجو قبلا يك‌بار به سوى هند تغيير مسير داده و در ژانويهء سال 1505 با گروه كوچكش از طريق كوهات و بانو ( امروزه ناحيهء ايلياتى در شمال غرب پاكستان ) به هند رسيده ، و افغانها را كه با علف بين دندانهايشان ( يعنى خفت‌بار تسليم شدن ) به او رو آورده بودند از پا درآورده بود . اين حملات در واقع بيشتر براى دستبرد بوده است تا جنگ براى فتوحات ، و در وحلهء اول گوسفندهاى چاق و چلهء چادرنشينان مد نظر بوده است ؛ ولى در چنين موقعيتهايى فرمانرواى جوان ، سنت تيمور را در ساخت هرمى از سرها حفظ مىكرد . در قرارگاه او آداب و رسوم سختى حاكم بود : كسى كه براى رژهء شبانه نمىآمد ، بينىاش چاك داده مىشد . بابر در اين ميان چندين‌بار نيز ازدواج كرده بود ؛ در 6 مارس سال 1508 ، پسرش همايون از زن سوگلىاش مهام ، در كابل به دنيا آمده بود . در آن زمان پدر سرافراز به جاى عنوان ميرزا ، عنوان پادشاه را برگزيد . در يادداشتها از سالهاى مهم 1509 - 1519 ، زمانى كه او موقعيتش را در افغانستان تثبيت كرد و بدون گذشت با قانون‌شكنان رفتار نمود ، اثرى نيست . حملات او به هندوستان شديدتر شدند و زمانى كه در سال 1519 مجددا پسر ديگرش به دنيا آمد ، براى شگون او را هيندال ، ( كه به تركى هند را بگير معنى مىدهد ) ، ناميد . در كلكهر « 1 » ، در حوزهء معدن نمك آنجا ، از ياران با وفايش سوگند گرفت كه به او در حملات بعدىاش وفادار بمانند ، و يادداشتهايش نشان مىدهند كه او چگونه به هندوستان ، منطقهء آن سوى سرزمين پنج رودخانه ، همواره بيشتر نزديك شده است ، تا سرانجام در سال 1526 نخستين پيروزى اساسى را در برابر اميران لودى « 2 » به دست آورد . يادداشتهاى جامع جوان فاتح دربارهء گلها و طاووسهاى هند جذاب و بعضا نشاطانگيز هستند : نقاشان ،

--> ( 1 ) . Kallakahar . ( 2 ) . Lodi .